26 Mar 2014

Son devir kültür ve edebiyâtımızın temel isimlerinden olan Sâmiha Ayverdi, 25 Kasım 1905 Ramazanı'nın Kadir Gecesi'nde, Şehzâdebaşı semtinde doğar. Annesi Meliha Hanım, babası Piyâde Kaymakamı (Yarbay) İsmâil Hakkı Bey'dir. Kendisi gibi Türk kültürüne büyük hizmetlerde bulunmuş olan sanat târihçisi ağabeyi Ekrem Hakkı Ayverdi'den sonra âilenin ikinci ve son çocuğu olarak dünyâya gelir. 1921 yılında Süleymâniye İnas Nümûne Mektebi'ni bitirdikten sonra tahsîline husûsî olarak devam eder. Mükemmel Fransızca öğrenerek târih, tasavvuf, felsefe, edebiyat sahalarında kendisini yetiştirir. Fakat onun hayâtında esas rol oynayan insan, mütefekkir ve mutasavvıf Ken'an Rifâî'dir. Çok sayıda eser veren bir yazardır. 1970 senesinde ağabeyi Yüksek Mühendis Mimar Ekrem Hakkı Ayverdi ve onun eşi İlhan Ayverdi ile birlikte Kubbealtı Cemiyeti'nin kurulmasını sağlar.

Tüm Kitaplara buradan ulaşabilirsiniz...

 

Sâmiha Ayverdi'nin Kültür Görüşü

26 Eylül Perşembe günü Milli Kütüphane eski Başkanı Dr. Müjgan Cunbur ahirete uğurlandı. Hacı Bayram Camii'nde düzenlenen cenaze törenine, Kültür ve Turizm Bakanlığı Müsteşarı, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Mustafa İsen, Türk Kadınları Kültür Derneği Genel Başkanı Emine Bağlı, Türk Kütüphaneciler Derneği Başkanı, bürokratlar ve sevenleri katıldı.

25 Tem 2013

Meşkûre Sargut Meşkûre Sargut, 1925 yılının Mart ayında Edirnekapı'da Tınaz ailesinin 3. kızı olarak dünyaya geldi.

Millî Kütüphane emekli genel müdürü Müjgân Cunbur; 26 eylül 2013 tarihinde Hakk’ın rahmetine kavuştu.

 

Kimdi Müjgân Cunbur?

 

O, bâcıyân-ı Rûm (Anadolu bacıları) zincirinin yakın dönem halkalarından biriydi. Bolu’nun Mudurnu ilçesinde doğmuş bir babanın ve İstanbullu bir annenin kızı olarak 1926 yılında İstanbul’da dünyaya gelir. Bu minik kız çocuğunun doğuştan bir bacağı, bir kolu ve bir eli çalışamaz durumdadır. Çocukluk yıllarından itibaren birçok ameliyat ve tedavi safhasından geçer. Ama o, ilerleyen yıllarda çelik bir irade ile bu arızaların üstesinden geldiğinden onu tanıyanlar bu durumu kısa bir müddet sonra fark etmez olurlardı. Müjgân Cunbur; bu eksiklikleri kendi içinde telafi etmiş; beden denilen kalıbın üstüne çıkmıştı.

 

Baba Salim Cunbur, Millî Mücadele Yılları’nın silah üreten ustabaşılarındandır. Ülkenin zor günlerinde Mustafa Kemal’in davetiyle Ankara’ya gelen bu ihlaslı usta; bu kız evlat için bir gurur vesilesi olacaktı. Anne Seniye hanım; dar imkânlar içinde ocağını mutluluk içinde tüttürmüş faziletli bir kadındı. Müjgan Cunbur anne ve babasını her daim büyük bir hürmetle anar, onların çeşitli meziyetlerinden hasret ve minnetle bahsederdi.

 

Onu ilk defa Atatürk Üniversitesi hocalarından merhum Prof. Dr. Kaya Bilgegil’in asistanı olarak çalışmaya başladığımın ikinci ayında tanıdım. Ankara Kumrular sokakta yer alan o zamanki Millî Kütüphane’de “Türk Yurdu” dergisi koleksiyonlarının Millî Mücadele yıllarına tekabül eden sayılarındaki manzumeleri derlemek maksadıyla iki bölüm elemanı ile birlikte görevlendirilmiştim. Tam da o sırada tadilat çalışması yapılmakta olduğundan kütüphane okuyuculara kapalıydı. Fakat Erzurum’dan bir aylığına görev izniyle gelen bu genç araştırmacılar için bir kolaylık sağlandı. Toz, toprak ve gürültü içindeki o ortamda bizlere küçük bir yer tahsis edildi. Bu gayeyle bir ay boyunca iki diğer meslektaşımla birlikte hummalı bir şekilde dergi tarayarak; şiirleri eski yazıdan günümüz alfabesine aktardık. Kütüphane müdiresi Müjgân Cunbur; güçlükle ve yardımla otomobilden inebilen ve ancak bastonla yürüyebilen bir hanımefendiydi. Bu çalışma dönemi içinde onu ancak birkaç kere uzaktan görebildim.

 

 

 

Daha sonraki yıllarda o müdire hanımı ailevi sebeplerle yakından tanıyacaktım. O, herkes gibi benim de Müjgân ablam olacaktı. Onun hayat üslubuna kısa mesafeden şahit olacak, ömür serüveninden bazı kesitleri bizzat kendi ağzından dinleyecektim.

 

Müjgân abla; Kumrular sokaktaki mütevazi Millî Kütüphane’yi ülkemizin şanına yakışır bir binaya ve donanıma kavuşturmak adına çok çalışmış; büyük bir kararlılık ve mücadele ortaya koymuştu. Yukarı Bahçelievler semtinde yer alan bugünkü Millî Kütüphane’nin inşasında ve düzen alışında önemli ölçüde pay sahibi olmuştu. Müzik arşivinden konuşan Kitaplığa, sergi salonlarından ilmi toplantılar yapılan birimlere kadar zengin muhtevalı bu ocağın teşekkülündeki her aşamada hadsiz hesapsız bir fedakârlık ortaya koymuştu. Pek tabii olarak da onun adı Millî Kütüphane ile özdeşleşmişti. Yurt dışına çıkan veya ülke içinde olup da kıymeti takdir edilemeyen Türkçe el yazmalarını ve nadir eserleri Milli Kütüphane’ye kazandırmak adına ferdî bir seferberlik ilan etmişti. Bu arada Türkiye’nin en zengin ikinci (Süleymaniye Kütüphanesi’nden sonra) “Türkçe El Yazmaları” kütüphanesinin bu birimin çatısı altında bulunduğunu ifade edelim. Bu arada dünyanın birçok ülkesinde mevcut bulunan Türkçe el yazmalarının bugün hâlâ tam bir envanterinin bile çıkarılmamış olduğunu esefle hatırlayarak bu bahsi geçelim.

 

Müjgân abla ülkesine ve ülkesinin değerlerine ölesiye bağlı bir kimseydi. İçten içe yanan garazsız ivazsız bir iman ve hesaba vurulmaz bir vatan sevgisi ona yaşama şevki ve başarma azmi veriyordu. Bedenî sıkıntıları daimî surette acı vermekte, fiziki şartları onu sınırlı bir hareket kabiliyetine mahkûm etmekteydi. Ama o bu ıstıraba ve mağduriyete rağmen aynı zamanda pek çok işe yetişmekten geri durmadı. Türk kültür ve edebiyatını konu edinen bir çok kitap ve makale çıkardı. Derneklerde faal üye olarak çalıştı. İleri yaşlarına kadar evinin işlerini önemli ölçüde kendisi gördü. Ne yalnızlıktan, ne de çektiği ağrılardan dolayı şikâyet ettiğini, mahrumiyetleri ile ilgili her hangi bir hoşnutsuzluk hâli gösterdiğini gören olmamıştı.

 

Her anlamda ölçülü ve hesaplı yaşayan bu insanın eli de kapısı da her uzanana açıktı. Barbaros bulvarı üzerindeki evinde her hafta muntazaman Mesnevi toplantıları yapmakta, talep edenlere Osmanlıca dersi okutmaktaydı. Misafir ağırlamaktan, ikramda bulunmaktan ve ihtiyacı olana el atmaktan büyük mutluluk duyardı. Gençleri evladı, çocukları da torunları yerine koyarak büyük bir muhabbetle bağrına basardı.

 

Atatürk Kültür Dil ve Tarih Yüksek Kurumu, dört ayaklı bir proje başlatmıştı. Projenin “Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi” ayağında Müjgân abla proje başkanı olmuştu. Bu satırların âciz yazarı da işin mutfağı da dahil pek çok basamakta görev alarak çalışmaya koyulmuştu. Proje başkanımız, her sabah dokuzdan akşam on dokuza kadar hiç aralıksız çalışırdı. Öğle tatillerinde küçük bir parça ekmekle peynirden ibaret azığını çıkarır, bir bardak çay eşliğindeki bu nafakayla işe devam ederdi. Bütün bir Türklük âleminin gelmiş geçmiş şair ve yazarları ile yaşayan kalem erbabını aynı sayfalarda toplamak; bir anlamda Türk dünyasını bir araya getirmek, bütünlemek demekti. O, bu çalışmaya bir tapu senedi, bir millî hafıza ambarı gözüyle bakıyordu. Bu sebepten olsa gerek Müjgân abla bu ansiklopediye fazlaca ehemmiyet veriyor, olanca gücünü ve zamanını bu uğurda harcıyordu. Geçmiş asırların adı bilinen bilinmeyen edipleri ile namı duyulmamış mahallî yazar ve şairler devasa bir yekûn tutmaktaydı. Sadece isimlerin tespiti bile başlı başına bir işti. İlk ağızlarda hevesli görünen proje elemanları zaman içinde birer birer çekildiklerinden çalışma üç beş gönüllünün sırtında kalmıştı. Hiçbir maddi karşılık talep etmeksizin yükün aslan payını Müjgân abla üstlenmişti. Uzun ve meşakkatli mesailer sonunda sekiz ciltlik bu eser onun yenilmez gayretleri neticesinde tamamlanarak okuyucusuyla buluştu.

 

Satırlarımı bitirmeden önce Müjgân ablanın kendi ağzından dinlediğim iki hatırasını nakletmeye çalışacağım : O, kendisini idrak ettiği ilk yılların akabinde bedeni arızalarını fark ederek derin bir elemin içine düşer. Her yağmur yağdığında evdeki büyükler “rahmet yağıyor” derler. Evin yaralı küçüğü bu rahmetten istifade etmesi gerektiğini düşünür. Her yağmur yağdığında evin damının kapısını açar ve yüksek sesle kendisi için Allah’tan şifa diler. Böylesi bir dua faslı esnasında annesine yakalanan küçük Müjgân; büyük bir suç işlemişçesine ağır bir mahcubiyet altında kalır.

 

Bahçelievler’deki Millî Kütüphane proje aşamasındayken Müjgân abla, ilgili bakanlıklardaki pek çok kapıyı çalarak işi ayaklandırmaya çalışır. Bu arada yetkili bir çok insandan randevu alarak görüşmeye gider. Bir görüşme esnasında üst seviyedeki bürokratlardan biri “bu çabanın karşılığında her hâlde bir milletvekilliği ya da bakanlıkta tepelerde bir görev umuyorsun, yoksa sırf kütüphane için kütüphane ümidiyle bu kadar yorulduğuna beni inandıramazsın” der. Bu ölçüde haksız ve küçültücü bir itham, bu cins taraklarda hiç bezi olmayan Müjgan ablayı derinden sarsar.

 

Evet bu münbit iklim; nice alperenler, nice gönül erleri , nice serdengeçtiler yetiştirmeye elverişlidir. Bu kutlu nefeslerden, bu bâcıyân-ı Rûm’lardan biri olan Müjgân ablaya gani gani rahmet niyaz ederek, sözü Yahya kemal’in duygularımıza tercüman olan bir beytiyle bağlayalım :

 

Tekrâr mülaki oluruz bezm-i ezelde

Evvel giden ahbâba selâm olsun erenler.

 

Belkıs Altuniş Gürsoy

25 Tem 2013

 

MÜJGÂN CUNBUR’UN KİTAPLARI 

 

Türk Kadın Yazarlar Bibliyografyası, 1928-1955

 

Fuzûlî Hakkında Bir Bibliyografya Denemesi

 

Yunus Emre’de Namaz

 

Yunus Emre’nin Gönlü

 

Milletimizi Ayakta Tutan Kıymet Hükümleri

 

Başakların Sesi - Türk Halk Şairleri Hayat ve Eserleri

 

Türk Kadınının Şiiri (N. Duranoğlu- Saryal ile birlikte)

 

Selçuklu Tarihi, Alparslan ve Malazgirt Bibliyografyası (İ. Binark ve N. Sefercioğlu ile birlikte)

 

Ölümünün 20. Yılında Ord. Prof. Dr. Sadri Maksudî Arsal

 

Atatürk ve Millî Kültür

 

Karacaoğlan - Hayatı ve Şiirleri

 

Ali Kuşçu Bibliyografyası

 

Millî Mücadele’de Türk Kadını (İ. Enginün ve C. Özdemir’le ortak)

 

Anadolu’nun Bütünleşmesinde Ahmed Yesevî’nin Yeri

 

Türk Kadını İçin

 

Fuzûlî Divanı (Prof. Kenan Akyüz, Süheyl Beken, Doç.Dr. Sedit Yüksel’le birlikte)

 

Ziya Gökalp, Yeni Hayat ve Doğru Yol

 

Gelibolulu Mustafa Âlî, Hattatların ve Kitap Sanatçılarının Destanları (Menâkıbu’l-Hünerveran’dan uyarlama) 

 

Millî Kütüphane Yazmalar Kataloğu (D. Kaya ve N. Ünver ile birlikte)

 

Türkiye Basmaları Toplu Katalogu Arap Harfli Türkçe Eserler (1729-1928) (D. Kaya ve N. Ünver ile ortak)

 

Türk Dil Kurumu Kütüphanesi Yazma Eserler (D. Kaya, N. Ünver ve H. Yılmaz ile ortak)

 

İbnü’l-Emin Mahmud Kemal İnal, Son Asır Türk Şairleri

 

Türk Dünyası Edebiyatçıları Ansiklopedisi

 

Kenan Rifai, Seyyid Ahmet er-Rifai, (Hazırlayan; Prof. Mustafa Tahralı, Sadeleştiren M. Cunbur, 2008)

 

TÜRK KADINLARI KÜLTÜR DERNEĞİ (TÜRKKAD) SÂMİHA AYVERDİ MAKÂLE YARIŞMASI

BAŞVURU ŞARTLARI:

TÜRKKAD Genel Merkezinin düzenlemiş olduğu Sâmiha AYVERDİ ödüllü makale yarışması;

1) 17-30 yaş arası (1997 -1984 yıllarında doğmuş) en az lise mezunu, önlisans –lisans düzeylerinin herhangi birinde öğrenim görmüş  veya görmekte olan, lisansüstü düzeyde akademik çalışma yapmış  veya yapmakta olan, herkese açıktır.

2) Yarışmaya gönderilen makalelerin, daha önce başka bir yarışmada ödül kazanmamış, herhangi bir yerde yayımlanmamış ve yayım haklarının verilmemiş olması gereklidir. Bu şarta uymayan makâleler değerlendirmeye alınmayacaktır.

3) Katılımcılar yukarıda belirtilen konulardan herhangi birini seçerek yarışmaya iştirak edebilirler.

4) Yarışmaya katılan makâlelerin kitap, dergi, internet gibi ortamlarda yayımlanma hakkı TÜRKKAD’a aittir.

5) Değerlendirme, TÜRKKAD’ın belirlediği aşağıdaki komisyon tarafından yapılacaktır.

6) Makalelerde geçerli olan dil Türkçe’dir.

7) Makâlede bir zümre, sınıf ya da kişinin menfaâtleri ön plana çıkartılamaz; bu konuda reklâm veya propaganda yapılamaz.

8) Makâlede anlatılan konu ve yer alan görüşler yazarın sorumluluğundadır.

9) Yarışmada ödüle lâyık görülen makâle, bu yarışmadan önce veya bu yarışma ile eş zamanlı olarak düzenlenmiş başka bir yarışmada derece almış ise, ödül iptal edilir ve eğer verilmiş ise, ödülün derhal iadesi gerekir. İptal durumu, diğer ödül almış veya almamış yarışmacılar bakımından hiçbir şekilde talep hakkı doğurmaz.

Yarışma Konuları:

1 - Sâmiha Ayverdi’de Millî romantizm*

a) San’atta (Mîmarî ve Musıkîde)

b) Dilde

c) Edebiyatta

d) Romanlarında

2 - Sâmiha Ayverdi’nin Türk fikir ve kültür hayatındaki yeri ve önemi

3 - Sâmiha Ayverdi’nin Türk aydınlarına bakışı

Bu konulardan herhangi biri seçilebilir.

*Yazarımıza göre Millî Romantizm, Türk Milletine ait bütün güzellikleri, değer ve hasletleri bir aşk ve şevk halinde tâ yüreğinde hissetmek, fikir milliyetçiliğinde kalmayıp gönül milliyetçisi olmak ve nesilleri bu heyecanla yetiştirmektir.

Nihat Sami Banarlı da şöyle tarif ediyor: “Romantizm milletlerin dilde, edebiyatta, kültür ve san’atta kendilerini bulmaları, kendilerine gelmeleridir.”

“Milli Romantizmin idraki, her gün yanıbaşından körcesine geçilen bütün san’at eserlerinin, millî ve tarihî zaferlerin ve faziletlerin bir gün bütün ihtişâmı ile farkına varmaktır.”

ŞEKİL ŞARTLARI:

Yarışmaya gönderilecek makâlenin;

Sayfa Sayısı; En fazla 12 sayfa olmalı

Sayfa Boyutu; A4 kâğıt boyutunda olmalı

Sayfa yapısı; Üst:2,5 cm Alt:2,5 cm Sol:2 cm Sağ:2 cm olmalı

Metin şekli: Sağa ve sola dayalı “Times New Roman” 12 punto, tek aralık olmalı, paragraflar arasında bir satır boşluk bırakılmalıdır.

Makale başlığı; Makale metninin muhtevasını yansıtmalı ve 60 harfi geçmemeli, “Tımes News Roman” yazı karakterinde 20 punto ile koyu renkli (bold) olmalıdır.

Yazar adı; sayfanın üst sınırından 10 cm aşağıda, Yazar adının ve soyadının ilk harfi büyük harf ”Tımes New Roman” 12 punto koyu renkli (bold) yazılmalıdır.

Kaynaklar; Metnin sonunda yer alacak olan kaynaklar bölümünde yazarların soyadına göre A’dan Z’ye  doğru alfabetik dizin yapılmalıdır. Kaynaklar, “Times New Roman” 11 punto ile yazılmalıdır

Dipnotlar ise sayfa altında “Times New Roman” 10 punto ve 1 satır aralığı ile iki yana yaslanmış şekilde yer almalıdır.

Özgeçmiş; Makâle ile birlikte teslim edilecek başvuru formunda, yazarın adı, ünvanı, açık adresi telefon numaraları (tlf no) ve elektronik posta (e-mail) adreslerine ilişkin bilgilerin yer aldığı özgeçmiş eklenmelidir.

Teslim şekli; Makaleler Posta yahut eloktornik posta(e-mail) yoluyla gönderilebilir.

Posta yoluyla gönderilecek dosyalar bir adet CD ortamında çoğaltılarak  postaya verilmeli veya teslim edilmelidir.

Rumuz; Nüshanın ilk sayfasında makâlenin başlığı ve yazarının rumuzu yer almalıdır.

Yarışmaya katılan herkes bu şartları peşinen kabul etmiş sayılır.

DEĞERLENDİRME KOMİSYONU

Dr. Turgut ALSIRT - Emekli Tıp Doktoru

Prof. Dr. Ethem Ruhi FIĞLALI - Emekli Öğretim Üyesi

Prof. Dr. Mehmet DEMİRCİ  -  Emekli Öğretim Üyesi

Prof. Dr. Kâzım YETİŞ - Aydın Üniv. Öğretim Üyesi

Doç. Dr. Zekeriya BAŞKAL - İpek Üniv. Öğretim Üyesi

Aysel YÜKSEL - Sâmiha Ayverdi Enstitüsü Müdürü

ÖDÜLLER

Birinciye    : 2.000 TL

İkinciye    : 1.500 TL

Üçüncüye : 1.000 TL

Mansiyon :    500 TL

Mansiyon  :    500 TL

YARIŞMA TAKVİMİ

Makâlelerin son teslim tarihi: 31 Aralık 2014

Sonuçların açıklanma tarihi:  1 Mart 2015

Ödül Töreni: 22 Mart 2015

BAŞVURU ADRESLERİ

Katılımcılar başvuru formunu ve özgeçmiş formunu ayrı bir zarfta, üstünde rumuzu yazılı bir şekilde makâle dosyasına eklemelidirler. Elektronik posta yoluyla gönderecek olanlar ise ayrı bir word dosyası şeklinde ekleyeceklerdir.

elektronikposta: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir. adresine (makaleler gönderilecek)

elektronikposta: Bu e-Posta adresi istenmeyen posta engelleyicileri tarafından korunuyor. Görüntülemek için JavaScript etkinleştirilmelidir. bize ulaşabilirsiniz

Web: www.turkkad.com

Posta Adresi: Fevzi Çakmak 1 sokak 17/2 Demirtepe Kızılay – Ankara

Telefon: 0312 229 94 55   Faks: 0312 230 08 36

Koordinasyon sorumlusu: İnci PALSAY   (Tel: 541 635 38 89)

 Elçin ÖDEMİŞ  (Tel: 544 241 89 75)

Türk Kadınları Kültür Derneği Genel Merkezi Resmi Facebook Sitesi